SŁOWNICZEK
TERMINÓW
Poniżej przedstawione
są pojęcia dotyczące farb i lakierów. Możesz je spotkać w prasie fachowej,
sklepie, katalogach produktów itp. Dlatego wyjaśnienie ich jest bardzo
ważne. Dzięki nim będziesz wiedział, o co tak naprawdę chodzi i nie dasz
się nikomu zaskoczyć.
PODSTAWOWE
POJĘCIA
|
Podłoże - powierzchnia przedmiotu na którą
jest nanoszony wyrób lakierowy.
Emalia
- wyrób lakierowy pigmentowany, nieprześwitujący,
posiadający wysokie walory dekoracyjne.
Farba -
wyrób lakierowy pigmentowany, tworzący powłokę kryjącą, spełniającą
głównie funkcję ochronną.
Lakier -
wyrób lakierowy, tworzący powłokę prześwitującą, posiadający wysokie
walory dekoracyjne.
|
|
Bejca
- środek impregnujący do drewna, mający zarówno działanie
ochronne (zabezpiecza przed wilgocią, czynnikami atmosferycznymi,
grzybami owadami itp.) jak i dekoracyjne (nadaje drewnu odpowiedni
kolor). Bejca nie tworzy na powierzchni drewna widocznej powłoki,
lecz wnika głęboko w jego pory, zabezpieczając je w ten sposób i
pozostawiając naturalny wygląd i fakturę.
Farba do gruntowania (podkładowa)
- farba nanoszona bezpośrednio na podłoże, spełniająca
różne funkcje (izolującą, wypełniającą pory, wygładzającą nierówności,
ochrony przed korozją itp).
|
|
Farba
emulsyjna - wyrób lakierowy, którego spoiwem jest dyspersja
substancji powłokotwórczej. Farby emulsyjne są najczęściej kojarzone z wyrobami do malowania wnętrz.
Impregnat - wyrób lakierowy, nasycający,
stosowany na podłoża chłonne (drewno, podłoża mineralne).
Pigment kolorujący - pasta pigmentowa
z dodatkiem środków pomocniczych, przeznaczona do
kolorowania wyrobów lakierowych.
Szpachlówka - wyrób stosowany na podłoże
w celu wyrównania wszelkich nierówności powierzchni.
Rozcieńczalnik - ciecz, która może być
dodawana do wyrobu lakierowego celem jego rozcieńczenia
i doprowadzenia do lepkości roboczej (ważne w przypadku malowania metodami
natryskowymi).
Powłoka lakierowa - warstwa rozprowadzonego
i wyschniętego na powierzchni wyrobu lakierowego,
charakteryzująca się określonymi parametrami.
Powłoka gruntowa (podkład) - powłoka
przylegająca bezpośrednio do podłoża, odpowiednio
zabezpieczająca go (patrz: farba do gruntowania).
Powłoka kryjąca - powłoka wykazująca
zdolność krycia podłoża.
Powłoka (warstwa) nawierzchniowa - ostatnia,
zewnętrzna warstwa powłoki lakierowej nadająca
charakter dekoracyjny.
Powłoka ochronno-dekoracyjna - powłoka
zabezpieczająca podłoże przed działaniem czynników
zewnętrznych i jednocześnie nadająca efekt dekoracyjny.
Z
CZEGO SKŁADAJĄ SIĘ WYROBY LAKIEROWE
Wyroby lakierowe
składają się z wielu różnych składników. Każdy z nich jest nieodzowny
i spełnia ważną rolę.
Dlatego dobrze jest wiedzieć z czego się farby składają.
Substancja powłokotwórcza - substancja
chemiczna mająca zdolność tworzenia powłoki lakierniczej.
Pigment - substancja stała, nierozpuszczalna
w spoiwie, charakteryzująca się zdolnością krycia i nadająca
wyrobowi lakierowemu określoną barwę.
Rozpuszczalnik - lotna ciecz w której
substancja błonotwórcza jest całkowicie rozpuszczona.
Rozcieńczalnik - lotna ciecz, która
nie jest rozpuszczalnikiem substancji błonotwórczej, lecz może być
dodawana do wyrobu lakierowego celem osiągnięcia np. określonej lepkości
roboczej.
Wypełniacze - substancje nieorganiczne
(minerały kopalne lub związki syntetyczne) nierozpuszczalne
w spoiwie, dodawane celem obniżenia ceny wyrobu oraz poprawy jego niektórych
parametrów.
Substancje pomocnicze - specjalne
substancje dodawane do wyrobów w niewielkich ilościach i nadające
mu określone właściwości. Mogą to być np. substancje matujące (do otrzymywania
wyrobów matowych),
substancje przeciwkożuszące, środki grzybobójcze, przeciwpienne, absorbery
promieniowania UV,
stabilizatory, środki poprawiające rozlewność i inne.
Sykatywa - katalizator schnięcia.
Dodawany do niektórych rodzajów wyrobów ma na celu przyspieszenie procesu
wysychania wyrobu.
PARAMETRY
I CECHY WYROBÓW
LAKIEROWYCH
Wyroby lakierowe
posiadają określone parametry, które go charakteryzują. Poniżej przedstawione
zostały najważniejsze i najistotniejsze z punktu widzenia użytkownika.
Gęstość - parametr określający ciężar
wyrobu w jednostce objętości, wyrażony w g/cm3. Gęstość wyrobów lakierowych
mieści się zwykle w granicach 1,1-1,6 g/cm3.
Lepkość - parametr charakteryzujący
konsystencję wyrobu lakierowego. Im wyższa lepkość tym wyrób jest gęstszy.
Odpowiednia lepkość zapewnia wygodne nakładanie wyrobu lakierowego oraz
uzyskanie odpowiedniej grubości powłoki.
Czas schnięcia - czas wysychania
powłoki lakierowej w określonych warunkach temperatury i wilgotności
powietrza.
Wydajność - określa praktyczną ilość
m2 powierzchni możliwych do wymalowania 1 litrem wyrobu przy jednokrotnym
malowania
|
PAMIĘTAJ!
Przy obliczaniu
ilości farby potrzebnej do malowania weź pod uwagę, że podłoża chłonne
i porowate (nie malowane jeszcze drewno, tynki, gładź gipsowa itp.)
wymagają więcej farby niż podłoża gładkie, jednolite i już wcześniej
malowane (tapety, już malowane ściany, okna, zaimpregnowane drewno
itp.)
|
Zawartość substancji lotnych
- określa ilość rozpuszczalników, rozcieńczalników, wody i innych substancji
lotnych ulatniających się z wyrobu w procesie schnięcia. Im mniejsza
ilość substancji lotnych, tym większa ilość substancji tworzących powłokę
i jednocześnie mniejsza emisja do otoczenia szkodliwych substancji lotnych.
Siła (zdolność) krycia - zdolność
powłoki lakierowej do przesłaniania podłoża.
Twardość powłoki - zdolność powłoki
do nie ulegania trwałym odkształceniom przy działaniu na jej powierzchnię
nacisku twardego ciała.
Rozlewność - właściwość samorzutnego
rozpływania się świeżo nałożonej warstwy wyrobu lakierowego, powodująca
powstanie gładkiej i równej powłoki.
Stopień połysku powłoki - własność
dekoracyjna powłoki polegająca na zdolności do zwierciadlanego odbijania
światła.
Tiksotropia - zjawisko występujące
w niektórych wyrobach, polegające na spadku jego lepkości podczas mieszania
lub malowania. Jest to proces odwracalny. Po zakończeniu pracy lepkość
wraca do swej wartości wyjściowej. Dzięki temu zjawisku wyrób nie ścieka
z pionowych powierzchni, nie tworzą się zacieki i możliwe jest nakładanie
grubszych warstw lakieru.
Odporność na ścieranie - właściwość
powłoki charakteryzująca jej odporność na ścieranie. Jest szczególnie
przydatna w przypadku np. lakierów podłogowych.
Okres gwarancji - określa czas składowania
wyrobu, w którym producent gwarantuje zachowanie określonych jego własności
technicznych i użytkowych.
PODSTAWOWE
WADY WYROBÓW I POWŁOK LAKIERNICZYCH
Niestety wyroby
lakierowe i gotowe powłoki lakiernicze mogą wykazywać pewne wady wynikające
między innymi z nieprawidłowego przechowywania wyrobu, przygotowania
podłoża do malowania oraz sposobu i warunków aplikacji. Poniżej przedstawione
są najważniejsze i najczęściej pojawiające się wady.
Gęstnienie wyrobu - zwiększenie
lepkości lub konsystencji wyrobu występujące niekiedy podczas dłuższego
składowania.
Kożuszenie - tworzenie się na powierzchni
wyrobu wyschniętej warstewki (kożucha) powstającej na skutek m.in. nieszczelnego
opakowania.
Osadzanie - zjawisko opadania na
dno opakowania pigmentów i wypełniaczy, prowadzące do powstania osadu.
Rozwarstwienie pigmentu - zjawisko nierównomiernego rozprowadzenia pigmentów
w wyrobie, prowadzące do powstawania na powłoce lakierniczej smug, cętek
i niejednolitości barwy.
Kratery - wada powłoki polegająca
na powstawaniu w powłoce drobnych zagłębień.
Kredowanie - wada powłoki charakteryzująca
się występowaniem na powierzchni powłoki części niezwiązanego pigmentu
powodującego brudzenie.
Kruchość - wada powłoki polegająca
na zmniejszeniu jej elastyczności i przyczepności.
Krystaliczność - wada powłoki polegająca
na powstawaniu na jej powierzchni deseni przypominających zamarzniętą
szybę.
Łuszczenie - wada powłoki polegająca
na jej odpadaniu od podłoża.
Marszczenie - wada powłoki polegająca
na występowaniu pofałdowań powierzchni.
Odlep - wada polegająca na słabej
przyczepności powłoki wyczuwalnej po naciśnięciu jej powierzchni palcem.
Spęcherzenie powłoki - wada powłoki
polegająca na tworzeniu się miejscowych wybrzuszeń, wywołana działaniem
wody lub elektrolitów.
Podnoszenie powłoki - zjawisko występujące
podczas nakładania kolejnej warstwy wyrobu, spowodowane spęcznieniem
lub rozmiękczeniem poprzedniej powłoki.
Skórka pomarańczowa - wada powłoki
polegająca na powstawaniu na jej powierzchni drobnych, regularnych nierówności
spowodowanych złą rozlewnością wyrobu.
Spękanie - wada polegająca na tworzeniu
się rys i szczelin powłoki.
Sznary - wada występująca podczas
malowania np. pędzlem i polegająca na powstawaniu smug i równoległych
zgrubień na wymalowanej powłoce.
Utrata połysku - wada powłoki o
wysokim połysku polegająca na zmniejszeniu się jej połysku.
Wytrącenia - wada powłoki polegająca
na występowaniu na jej powierzchni cząstek zanieczyszczeń. Może powstawać
podczas malowania w pomieszczeniu brudnym lub o dużym zapyleniu.
Wykwity - wada polegająca na powstawaniu
nalotu na powierzchni powłoki, spowodowana przenikaniem przez nią soli
znajdujących się w podłożu (dotyczy głównie podłoży mineralnych).
Zacieki - wada powłoki polegająca
na tworzeniu się zgrubień wyrobu powstałych na skutek ściekania z pionowych
powierzchni.
Żółknięcie powłoki - efekt starzenia
się białych powłok lakierniczych, polegający na występowaniu charakterystycznego
żółtawego odcienia.
JAK
MALOWAĆ?
Malowanie
to proces złożony składający się z kilku etapów. Od prawidłowego ich
przeprowadzenia zależy trwałość i estetyka wymalowania. Niezależnie
od podanych poniżej informacji użytkownik powinien zawsze stosować się
ściśle do wskazówek podawanych przez producenta dla konkretnego produktu
i zastosowania.
PRZYGOTOWANIE WYROBU DO MALOWANIA
OTWIERANIE
OPAKOWANIA
Opakowanie z wyrobem lakierowym należy otworzyć przed samym malowaniem.
Należy to uczynić ostrożnie, tak aby nie uszkodzić wieczka. Jeśli nie
zużyjemy całego opakowania, to będzie ono potrzebne do zamknięcia puszki.
|
PAMIĘTAJ!
Zbyt długo
otwarte opakowanie powoduje odparowywanie rozcieńczalnika, schnięcie
wyrobu i jego gęstnienie. Możliwe jest również powstawanie na powierzchni
kożucha. Pogorszone w ten sposób właściwości fizyko-chemiczne wyrobu
powodują utrudnienia, a niejednokrotnie uniemożliwiają prowadzenie
dalszych prac malarskich.
|
|
USUWANIE
KOŻUCHA
Kożuch może utworzyć się na powierzchni farby podczas długiego
magazynowania wyrobu, niedomkniętego opakowania lub wtedy, gdy
jest ono zbyt długo otwarte. Zazwyczaj kożuch nie jest efektem
pogorszenia jakości wyrobu. Kożuch usuwamy z całej powierzchni
wyrobu, odcinając go ostrym nożem od ścianek naczynia. Należy
zawsze usuwać całą powierzchnię kożucha.
MIESZANIE
Każdy wyrób przed malowaniem zaleca się dokładnie wymieszać. Dotyczy
to szczególnie wyrobów pigmentowanych i magazynowanych przez dłuższy
okres czasu. Mieszanie ma na celu uzyskanie pozbawionego osadu
i jednolitego wyrobu. Do wymieszania można stosować specjalne mieszadełka drewniane lub
mieszadło mechaniczne (np. koszykowe) podłączone do zwykłej wiertarki.
|
 |
|
PAMIĘTAJ!
Złe wymieszanie
wyrobu może spowodować wystąpienie wad powłoki (np.: różnice w kolorze,
słabe krycie, nierównomierny połysk, wydłużony czas schnięcia, słabsza
przyczepność powłoki do podłoża itp.)
|
ROZCIEŃCZANIE
Zdecydowana większość wyrobów lakierowych dostępnych na rynku jest gotowa
do użytku i nie wymaga już dodatkowego rozcieńczania. Jest to konieczne
tylko wówczas, gdy wyrób był zbyt długo lub nieodpowiednio przechowywany
oraz w przypadku nakładania farby metodą natryskową. Należy zawsze stosować
rozcieńczalniki zalecane do konkretnego wyrobu przez producenta.
|
PAMIĘTAJ!
Używanie
rozcieńczalników niezgodnych z zaleceniem producenta może doprowadzić
do zniszczenia farby poprzez wytrącenie się jej składników z roztworu.
Nieodpowiednie rozcieńczalniki mogą też przyczyniać się do wystąpienia
wad powłoki (bielenie, marszczenie, nierównomierny połysk, porowatość
itp.)
|
Ilość dodawanego do wyrobu rozcieńczalnika nie powinna
przekraczać:
- 5% przy malowaniu pędzlem, wałkiem lub natryskiem hydrodynamicznym;
- 10% przy nakładaniu farby natryskiem powietrznym;
- 3% w przypadku wyrobów tiksotropowych.
|
PAMIĘTAJ!
Nadmierne
rozcieńczenie może powodować słabsze krycie wyrobu, powstawanie
zacieków, utratę połysku i inne wady powłoki
|
 |
Filtrowanie
stosuje się wtedy gdy w produkcie znajdują się nierozmieszane cząstki
osadu, resztki kożucha lub też inne niepożądane zanieczyszczenia.
Proces filtrowania najczęściej stosuje się przed nakładaniem farb
metodą natrysku hydrodynamicznego lub pneumatycznego
|
PAMIĘTAJ!
W
warunkach domowych najłatwiej jest filtrować wyrób przez pończochę
lub złożoną na pół gazę.
|
|
WARUNKI PROWADZENIA
PRAC MALARSKICH Temperatura i wilgotność podczas prowadzenia prac malarskich
mają istotny wpływ na jakość gotowych powłok.
|
TEMPERATURA
Temperatura ma decydujący wpływ na szybkość wysychania
powłok. Zbyt niska temperatura powoduje nawet dość znaczne wydłużenie
czasu schnięcia. Za wysoka temperatura powoduje za szybkie schnięcie
(farba "schnie na pędzlu"), co może powodować wady powłoki. Większość
wyrobów malarskich można nakładać od +5°C. Zdarzają się też produkty
które można nakładać w jeszcze niższych temperaturach, nawet ujemnych.
Dotyczy to jednak głównie zastosowań przemysłowych. Optymalna
temperatura otoczenia podczas prowadzenia prac malarskich wynosi
od +10°C do +30°C.
|
 |
|
PAMIĘTAJ!
Malowanie
przy temperaturze ok. 0°C lub niższej wiąże się z ryzykiem powstania
na malowanej powierzchni niewidocznej warstewki wilgoci lub nawet
lodu. Nakładanie farby na taką powierzchnię osłabia przyczepność
powłoki i może powodować powstawanie wad powłoki (pęcherzenie, łuszczenie,
osłabienie połysku)
|
WILGOTNOŚĆ
Zaleca się, aby podczas prowadzenia prac malarskich wilgotność
względna powietrza była poniżej 80%. Wzrost wilgotności względnej powietrza
powyżej tej wartości może prowadzić do tworzenia się na powierzchni
warstewki zaabsorbowanej wody, a także przyczyniać się do zmniejszenia
szybkości wysychania wyrobu. Zbyt wysoka wilgotność jest szczególnie
niekorzystna dla wyrobów rozpuszczalnikowych.
METODY NAKŁADANIA WYROBÓW LAKIEROWYCH
Istnieje bardzo wiele metod nakładania wyrobów lakierniczych. Najbardziej
rozpowszechnione jest malowanie pędzlem, wałkiem oraz metody natryskowe.
W zależności od rodzaju wyrobu lakierniczego, malowanego przedmiotu
oraz jego ilości, należy wybrać najodpowiedniejszą metodę.
|
PĘDZEL
Malowanie pędzlem stanowi najbardziej rozpowszechniony
sposób nakładania wyrobów lakierowych. Jest to też najprostsza
i najtańsza metoda malowania. Stosowana jest praktycznie wszędzie,
jednak najlepiej sprawdza się przy malowaniu elementów małych,
ozdobnych, trudnodostępnych np.: narożników, krawędzi itp. Wadą
tej metody jest słaba wydajność oraz powstawanie śladów po pędzlu
(sznary). Jest to szczególnie widocznie przy malowaniu wyrobami
wodorozcieńczalnymi.
Do wyrobów rozpuszczalnikowych poleca się pędzle z włosia naturalnego
(świńskiego), natomiast do wyrobów wodorozcieńczalnych pędzle
z włókien syntetycznych, najlepiej o miękkim włosiu i rozszczepionych
na czworo końcówkach. Minimalizuje się w ten sposób występowanie
sznarów.
|

 |
|
PAMIĘTAJ!
Malując
pędzlem nie nakładaj na niego zbyt dużej ilości farby, ponieważ
będzie ona chlapać podczas malowania. Zmarnujesz w ten sposób niepotrzebnie
część wyrobu oraz zabrudzisz ręce i inne przedmioty. Zanurz w puszce
maksymalnie 1/2 pędzla i usuń jej nadmiar ocierając pędzel o krawędź
puszki
|
|
WAŁEK
Wałki malarskie, choć mniej popularne od pędzli,
są bardziej wydajne oraz łatwiej i szybciej się nimi maluje. Są
one przydatne przy malowaniu nierównych i szorstkich powierzchni.
Wgłębienia w podłożu dobrze i równomiernie wypełniają się farbą.
Wałki są często sprzedawane jako komplet: rączka, wałek oraz kuweta
na wyrób wraz z ociekaczem.
Na rynku dostępne są wałki różnej wielkości i wykonane z różnych
okładzin. Wałki z pluszu nylonowego i futra baraniego (tzw. baranki)
polecane są do farb emulsyjnych (malowanie ścian i sufitów). Wałki
wykonane z pluszu moherowego, welurowego lub gąbkowe polecane
są do malowania emaliami i lakierami.
|

|
|
PAMIĘTAJ!
Nowe wałki welurowe
dobrze jest przed pierwszym malowaniem przetrzeć kilkakrotnie
ręką. Usuwa się w ten sposób luźne włoski, które mogą podczas
malowania pozostać na powłoce i w ten sposób ją oszpecić.
Stosując wałek zanurz go w kuwecie z farbą, a następnie usuń nadmiar
farby na ociekaczu (lub kratce). Teraz możesz malować dalej. Pamiętaj
też o tym, aby zbyt mocno nie dociskać wałka do malowanej powierzchni.
Powoduje to niepotrzebne ściekanie farby z wałka oraz może powodować
dostanie się pęcherzyków powietrza do powłoki. Straci ona wówczas
swój estetyczny wygląd.
|
METODY NATRYSKOWE
Metody natryskowe są rzadko używane w warunkach domowych, ze względu
na konieczność stosowania odpowiedniego sprzętu (kompresor, agregat
hydrodynamiczny, pistolet natryskowy) oraz zachowanie odpowiednich warunków
aplikacji (zabezpieczenie pomieszczenia i osoby malującej przed nadmiernym
pyleniem, zabezpieczenia ppoż itp.).
Jest to jednak metoda bardzo wydajna, stąd jej szerokie zastosowanie,
zarówno w małych warsztatach i lakierniach oraz w lakiernictwie przemysłowym.
Zasadniczo stosowane są trzy metody natrysku: powietrzny (pneumatyczny),
bezpowietrzny (hydrodynamiczny) oraz elektrostatyczny. Stosując metody
natryskowe często zachodzi konieczność rozcieńczenia wyrobu do lepkości
umożliwiającej poprawne malowanie. Należy również odpowiednio dobrać
wielkość i rodzaj dyszy oraz ciśnienie robocze. Te parametry są ustalane
indywidualnie dla każdego wyrobu. Strumień materiału lakierniczego wyrzucany
z dyszy powinien być dobrze rozpylony (nie powinny tworzyć się większe
krople wyrobu-plucie). Przy malowaniu pistoletem strumień farby kierujemy
zawsze prostopadle do malowanej powierzchni. Powierzchnie lakieruje
się cienkimi warstwami metodą krzyżową. Pomiędzy kolejnymi warstwami
lakier powinien dobrze podeschnąć (zgodnie z zaleceniami producenta).
PRZYGOTOWANIE DO MALOWANIA
Przygotuj narzędzia do malowania. Powinny one być czyste i nie zaschnięte.
|
PAMIĘTAJ!
Przed malowaniem wyrobami
wodnymi, wałek lub pędzel można zwilżyć wodą. W ten sposób uniknie
się pienienia wyrobu na początku malowania.
|
Przed przystąpieniem do pracy dobrze zapoznaj się ze wskazówkami producenta
dotyczącymi stosowania produktu.
Zapewnij dobrą wentylację pomieszczenia w którym prowadzisz prace
malarskie.
Zabezpiecz, najlepiej przy pomocy folii, podłogę, meble i inne przedmioty
których nie chcesz malować.
Aby uzyskać gładkie, równe i estetyczne powłoki miej pewność, że w
pomieszczeniu, w którym prowadzisz prace malarskie, nie unosi się w
powietrzu kurz i pył.
PRAWIDŁOWE
PRZYGOTOWYWANIE PODŁOŻY I ICH MALOWANIE
Przygotowanie podłoża jest bardzo istotnym czynnikiem wpływającym na
jakość, trwałość i skuteczność ochronnego działania powłoki lakierniczej.
W zależności od rodzaju stosowanego wyrobu, charakteru podłoża oraz
wymaganego stopnia jego przygotowania, stosujemy adekwatną metodę przygotowania.
|
PAMIĘTAJ!
Starą powłokę można
usunąć trzema sposobami:
|
mechanicznie
|
Szlifując lub zdrapując. Jest to jednak metoda pracochłonna
i sprawdza się najlepiej na małych powierzchniach.
|
|
chemicznie
|
Przy pomocy zmywaczy do powłok lakierniczych. Na powierzchnię
nakładasię warstwę preparatu i po pewnym czasie, gdy powłoka
rozmiękniemożna ją bez trudu usunąć szpachelką, nożem lub
innym narzędziem.
|
|
termicznie
|
Przy pomocy tzw. opalarki. Strumień gorącego powietrza kierujemy
na powłokę, która ulega zmiękczeniu. Można ją wówczas usunąć
szpachelką lub też innym narzędziem. Podczas tej operacji wydzielają
się szkodliwe opary, więc pamiętaj o dobrym wietrzeniu pomieszczenia
w którym pracujesz.
|
|
Powierzchnię szlifuje się do uzyskania jednolitej gładkiej
powłoki ręcznie, przy pomocy papieru ściernego, waty stalowej lub przy
pomocy szlifierek mechanicznych (taśmowych, oscylacyjnych itp.).
|
PAMIĘTAJ!
Drewno zawsze należy
szlifować wzdłuż usłojenia, a nigdy na ukos lub w poprzek. Szlifując
w poprzek poodrywałyby się włókienka drewna i powierzchnia stałaby
się szorstka.
|
Jeśli masz zamiar malować elementy drewniane znajdujące się na zewnątrz
pomieszczeń (np. ławki, płoty, altanki itp.), powinieneś je zabezpieczyć
przed działaniem czynników atmosferycznych, wody, mrozu, grzybów i owadów.
Służą do tego specjalne środki ochrony drewna, często nadające również
odpowiedni kolor. W tym przypadku drewno powinno być również czyste,
suche i bez śladów sinicy.
Następnie powierzchnię odpyla się, usuwa wszelkie zanieczyszczenia
mechaniczne i jeśli zachodzi taka potrzeba, suszy.
|
PAMIĘTAJ!
Warto
dobrze i starannie przygotować drewno przeznaczone do malowania.
Dotyczy to szczególnie malowania lakierami bezbarwnymi. Lakier,
szczególnie o wysokim połysku, podkreśla rysunek słojów i bezlitośnie
wydobywa wszystkie niedoróbki.
|
Drewno
malujemy zawsze wzdłuż usłojenia. Ilość nakładanych warstw jest
uzależniona od rodzaju produktu i warunków eksploatacji powłoki.
Parkiety i podłogi drewniane zaleca się malować trzykrotnie, nowe
meble, boazerie dwukrotnie, odnawiane powierzchnie jedno- lub dwukrotnie
w zależności od potrzeb.
|
 |
|
PAMIĘTAJ!
Przed
malowaniem lakierami lub emaliami nawierzchniowymi drewno warto
zagruntować, aby zmniejszyć jego chłonność, zabezpieczyć przed
wilgocią i poprawić przyczepność kolejnych wymalowań. Można
do tego celu stosować popularny pokost lniany, lakier nitrocelulozowy
typu Capon lub nowoczesne impregnaty wodorozcieńczalne. Pamiętaj,
że po zastosowaniu pokostu lnianego drewno z czasem ciemnieje.
|
PODŁOŻA MINERALNE
Podłoża mineralne (tynki, beton, cegła) powinny być
czyste, bez rys i szczelin oraz pozbawione mleczka cementowego.
Tynki powinny wykazywać wystarczającą wytrzymałość mechaniczną, nie
powinny ścierać się przy potarciu ręką oraz przy opukiwaniu, nie powinny
dawać głuchych odgłosów, świadczących o odspojeniu się tynku od podłoża.
W takim przypadku fragment tynku należy usunąć i uzupełnić nowym. Wszystkie
inne ubytki należy również uzupełnić np. przy pomocy zaprawy cementowo-
wapiennej lub gipsu.
Miejsca zagrzybione należy osuszyć, zlikwidować grzyb poprzez jego
mechaniczne usunięcie, a następnie zdezynfekować stosując odpowiednie
środki grzybobójcze.
|
PAMIĘTAJ!
Jeśli w pomieszczeniu
występuje grzyb to na pewno musi być tego jakaś przyczyna. Trzeba
koniecznie zlikwidować przyczynę jego powstawania. W przeciwnym
razie będzie cały czas powracał. Sama dezynfekcja jest niewystarczająca.
|
Świeży beton lub tynki można malować dopiero po określonym czasie utwardzania i karbonizacji tj. po około 4 tygodniach.
Podłoża przeznaczone do malowania wyrobami emulsyjnymi zaleca się przed
malowaniem zmyć wodą z dodatkiem detergentów, a następnie czystą wodą.
Wszystkie miejsca złuszczone, popękane i słabo przyczepne do podłoża
należy usunąć przy pomocy szpachelki i uzupełnić ubytki.
|
PAMIĘTAJ!
Przed malowaniem
warto sprawdzić czy stara powłoka jest dobrze przyczepna do
podłoża. Malując wałkiem na powierzchni słabo przyczepnej spowoduje
się odrywanie starej powłoki i przyklejenie jej do wałka. Cała
twoja praca pójdzie na marne. Najprostszym sposobem sprawdzenia
przyczepności jest przyklejenie na powierzchnię kawałka taśmy
klejącej. Po jej gwałtownym oderwaniu sprawdzamy, czy zostały
na niej resztki farby. Jeśli tak, to oznacza, że powłoka jest
słabo przyczepna.
|
Podłoża przygotowane do malowania tradycyjnymi farbami
emulsyjnymi mogą być wilgotne, lecz nie może ściekać z nich woda.
W przypadku starych powłok klejowych lub wapiennych należy je usunąć
przed malowaniem wyrobami emulsyjnymi. Powłokę farby klejowej lub
wapiennej, należy zwilżyć wodą, a następnie zeskrobać szpachlą.
Odsłoniętą w ten sposób powierzchnię należy dokładnie zmyć wodą
i osuszyć.
Malowanie należy rozpocząć od sufitu. Maluje się go pasami o szerokości
do 1 m. Przy malowaniu następnego pasa zaciera się kontury poprzedniego,
aby uniknąć różnic i niedomalowanych pól. Na końcu uzupełniane są
krawędzie i narożniki. Ściany maluje się pionowymi pasami, zawsze
z góry do dołu, na takiej samej zasadzie co sufity. |
 |
Farbę najlepiej jest rozprowadzać metodą krzyżową. Powłoka jest wówczas
jednolita i równomierna. Ilość nakładanych warstw zależy od jakości i
rodzaju farby oraz stopnia zabrudzenia podłoża.
- Zdarzają się sytuacje, że w pomieszczeniu są na ścianach i sufitach
trudno usuwalne plamy (np. zacieki wodne, plamy z olejów, sadza). Popularnym
sposobem pozbycia się plam jest usunięcie starej farby przy pomocy np.
szpachelki, a następnie pomalowanie pomieszczenia tradycyjną farbą emulsyjną
do wnętrz. Ta metoda nie daje gwarancji skuteczności. Często zdarza się,
że po pomalowaniu zaciek zostaje "wyciągnięty" na zewnątrz i
nadal jest widoczny. Bezpieczniej jest więc usunąć nie tylko farbę, ale
i fragment tynku na którym powstał zaciek. Po ponownym zatynkowaniu można
malować farbą emulsyjną. Jest to jednak metoda uciążliwa i pracochłonna.
Najlepszą i najprostszą metodą pozbycia się uciążliwych plam jest zastosowanie
farby REMOMAT izolującej plamy. Produkt nie wymaga specjalnego przygotowywania
podłoża przed malowaniem, posiada bardzo dobrą przyczepność do podłoża
i zdolność całkowitego krycia uciążliwych plam i zabrudzeń (zacieki wodne,
plamy po nikotynie, sadzę i ślady spalenizny, tłuste plamy itp.).
|
PAMIĘTAJ!
Jeśli chcesz pomalować
zaciek wodny, to ściana musi być wysuszona. Nie wolno malować
mokrych zacieków.
|
| PODŁOŻA
METALOWE
Typowe zanieczyszczenia powierzchni stalowych to:
rdza, oleje, smary, kurz, pył, luźno związane stare powłoki malarskie,
wilgoć, topniki i żużel, chemikalia (np. pozostałości detergentów,
sole) oraz opiłki żelaza. Niedokładne usunięcie tych zanieczyszczeń
może spowodować powstanie różnych wad powłoki malarskiej oraz osłabienie
jej trwałości. Dotyczy to w szczególności elementów narażonych na
działanie czynników atmosferycznych.
Czyszczenie metalu z powyższych zanieczyszczeń odbywa się przy
pomocy narzędzi ściernych (szczotka metalowa, papier ścierny itp.)
do czystego metalu.
|
 |
|
PAMIĘTAJ!
Należy
zawsze dokładnie usunąć wszelkie ślady korozji. Źle oczyszczona
i pomalowana powierzchnia będzie nadal korodować i wkrótce będzie
trzeba przeprowadzić kolejną renowację.
|
Jeśli mamy do czynienia z powierzchnią odnawianą, wcześniej
już malowaną, to często wystarcza jedynie zmatowić ją papierem ściernym
i ponownie pomalować. Jeśli jednak zauważalne są pęknięcia starej powłoki,
wykwity rdzy i inne wady, to należy takie miejsca dokładnie oczyścić ze
starej farby oraz rdzy, zagruntować i pomalować emalią nawierzchniową.
Metody usuwania starej powłoki lakierniczej zostały omówione w punkcie
dotyczącym renowacji materiałów drewnianych i drewnopochodnych.
-Przygotowany do czysta metal należy wpierw zagruntować odpowiednią farbą
przeciwrdzewną (chyba że stosuje się specjalną farbę nawierzchniową stosowaną
bezpośrednio na surowy metal), a następnie po wyschnięciu nanieść 1-2
warstwy emalii nawierzchniowej, w zależności od potrzeb i zaleceń producenta.
-Powierzchnie metali nieżelaznych stanowią złe podłoże dla powłok malarskich.
Wynika to z trudności uzyskania dobrej przyczepności pokrycia malarskiego
do bardzo gładkiego podłoża. Podłoże metali nieżelaznych powinno być suche,
pozbawione olejów, smarów, tłuszczu oraz produktów korozji, pyłu, kurzu
i innych zanieczyszczeń mechanicznych. Zmniejszenie gładkości powierzchni
można osiągnąć dzięki szczotkom z twardego włosia, naturalnego lub sztucznego,
lub szlifowaniu drobnym papierem ściernym. Powierzchnie metali nieżelaznych
maluje się podobnie jak powierzchnie metali żelaznych, lub też stosując
specjalne farby do powierzchni nieżelaznych (ocynkowanych, aluminiowych
itp.).
|
PAMIĘTAJ!
Aby
poprawić trwałość wymalowania powierzchnie metalowe należy odtłuścić
przemywając powierzchnię benzyną ekstrakcyjną, lub wodą z dodatkiem
środków powierzchniowo-czynnych (najlepiej z dodatkiem 1-2%
roztworu amoniaku), a następnie spłukać powierzchnie wodą.
|
PO ZAKOŃCZENIU PRACY
Zamknij szczelnie opakowanie z resztkami farby.
Umyj ręce i inne części ciała z farby, stosując wodę z mydłem lub pasty
do mycia rąk.
Jeśli chcesz wykorzystać narzędzie malarskie do następnego malowania,
umyj je dokładnie z resztek farby. Do czyszczenia można stosować wodę
(w przypadku wyrobów wodorozcieńczalnych i emulsyjnych) lub odpowiedni
rozcieńczalnik organiczny (w przypadku stosowania wyrobów rozpuszczalnikowych).
Usuń z pomieszczenia folie zabezpieczające i oczyść ewentualne, niepożądane
zabrudzenia. Zabrudzenia najlepiej oczyścić zanim nastąpi całkowite wyschnięcie
wyrobu. Stosować można tutaj ścierkę zwilżoną wodą lub też rozcieńczalnikiem.
W przypadku stosowania rozcieńczalnika należy uważać, aby nie nastąpiło
odbarwienie, lub zniszczenie czyszczonej powierzchni.
Malowany przedmiot można eksploatować po jego całkowitym wyschnięciu.
BEZPIECZEŃSTWO I HIGIENA PRACY
ORAZ OCHRONA PRZECIWPOŻAROWA
Wyroby lakierowe składają się z wielu substancji chemicznych
w tym również takich, które mogą negatywnie oddziaływać na organizm
ludzki.
|
PAMIĘTAJ!
| Zgodnie z obowiązującymi
przepisami wszystkie wyroby lakierowe muszą zawierać na
opakowaniu tabliczkę ostrzegawczą (patrz rysunek poniżej)
zawierającą informacje o zawartych substancjach szkodliwych
oraz skutkach jakie mogą one wywołać. |
 |
|
Podczas prowadzenia
prac malarskich należy:
zapewnić dobrą wentylację w pomieszczeniu, w którym prowadzone są prace
malarskie
stosować odpowiednie ubrania ochronne oraz rękawice
trzymać zwierzęta domowe i dzieci z dala od miejsca malowania
wszelkie artykuły spożywcze należy trzymać i spożywać w pomieszczeniu,
w którym nie są prowadzone prace malarskie
w przypadku zabrudzenia rąk lub innych części ciała należy je umyć
wodą z mydłem lub też stosując specjalne pasty do mycia rąk
|
PAMIĘTAJ!
Rozcieńczalniki
organiczne zawierają liczne szkodliwe substancje, w tym również
kancerogenne. Mycie nimi rąk i innych części ciała jest niewskazane.
|
Wyroby rozpuszczalnikowe
zawierające organiczne substancje lotne należą do l lub II klasy niebezpieczeństwa
pożarowego. Aby zapobiec powstaniu pożaru należy:
przechowywać wyroby w szczelnie zamkniętych opakowaniach z dala od
grzejników, kaloryferów i źródeł ognia
podczas malowania nie wolno palić, używać otwartego ognia oraz narzędzi
iskrzących
zapewnić dobrą wentylację w pomieszczeniu, w którym prowadzone są prace
malarskie
PRZECHOWYWANIE I TRANSPORT WYROBÓW LAKIEROWYCH
Wyroby lakierowe powinny być przechowywane w szczelnie
zamkniętych opakowaniach w miejscu czystym, suchym, dobrze wietrzonym
i z dala od źródeł ognia i ciepła. Temperatura przechowywania powinna wynosić od +5 do +25 °C. Przechowywanie
wyrobów w temperaturze poniżej +5 °C lub powyżej +25 °C może negatywnie
wpłynąć na ich jakość oraz stabilność, a nawet doprowadzić do zniszczenia
wyrobu.
|
PAMIĘTAJ!
Przechowywanie
w temperaturze powyżej +5°C jest szczególnie ważne dla wyrobów
emulsyjnych i wodorozcieńczalnych. Poniżej tej temperatury wyrób
może ulec zniszczeniu.
|
Wyrób należy przechowywać poza zasięgiem dzieci. Dopuszczalny czas składowania wyrobu jest określony przez producenta.
Jest to okres gwarancji, w którym producent gwarantuje zachowanie dobrej
ich jakości, zgodnie z wymaganiami norm przedmiotowych.
|
PAMIĘTAJ!
Jeśli
wyrób jest przechowywany prawidłowo, to zachowa on swoje dobre
właściwości przez znacznie dłuższy okres czasu, niż gwarantowany
przez producenta (nawet do kilkunastu lat).
|
Wyroby lakierowe powinny być transportowane w szczelnie
zamkniętych opakowaniach, w pozycji pionowej, zabezpieczone przed opadami
atmosferycznymi i bezpośrednim działaniem słońca. Dla wyrobów emulsyjnych
i wodorozcieńczalnych temperatura transportu nie powinna być niższa niż
+5 °C.
|